De verstandelijke-ontwikkelingsstoornis is een heterogene aandoening met veelsoortige oorzaken. Er kunnen bijkomende problemen zijn in het sociale oordeelsvermogen; met het inschatten van risico’s; met het hanteren van eigen gedrag, emoties of interpersoonlijke relaties; of met motivatie op school of op het werk. Doordat betrokkenen zich minder van risico en gevaar bewust zijn, is het aantal ongevallen met letsel mogelijk verhoogd. Een gebrek aan communicatievaardigheden kan de kans op ontregelend en agressief gedrag vergroten. Lichtgelovigheid is vaak een kenmerk, waarbij het gaat om naïviteit in sociale situaties en een neiging om zich gemakkelijk naar anderen te schikken. Lichtgelovigheid en een gebrek aan inzicht in risico’s kunnen ertoe leiden dat de betrokkene door anderen wordt uitgebuit en het slachtoffer wordt van het gedrag van anderen; daarnaast kunnen deze kenmerken leiden tot fraude, ongewilde deelname aan criminele activiteiten, onware bekentenissen, en een risico op lichamelijke en seksuele mishandeling. Deze bijkomende kenmerken kunnen belangrijk zijn bij rechtszaken.
Naast de deficiënties in het adaptief functioneren, kunnen betrokkenen door hun verstandelijke beperkingen ook lijdensdruk gaan ervaren. Deze lijdensdruk wordt misschien niet altijd beschouwd als een factor die van invloed is op het functioneren, maar kan wel een belangrijk onderdeel van het klinische scenario zijn.
