Agorafobie Door de overlap in de gevreesde situaties kan het klinische beeld van de situationele specifieke fobie lijken op dat van agorafobie (bijvoorbeeld vliegen, afgesloten ruimtes, liften). Voor iemand die alleen bang is voor een van de agorafobiesituaties, kan een classificatie specifieke fobie, situationeel, van toepassing zijn. Als er sprake is van twee of meer gevreesde agorafobiesituaties, is het waarschijnlijk gerechtvaardigd om de classificatie agorafobie toe te kennen. De stoornis van iemand die bijvoorbeeld bang is voor vliegtuigen en liften (wat een overlap betekent met de agorafobiesituatie ‘openbaar vervoer’) maar die niet bang is voor andere agorafobische situaties, kan worden geclassificeerd als een specifieke fobie, situationeel, terwijl voor iemand die bang is voor vliegtuigen, liften en menigten (die overlappen met twee van de agorafobische situaties, namelijk ‘gebruikmaken van het openbaar vervoer’ en ‘in een rij staan of zich in een menigte bevinden’) de classificatie agorafobie van toepassing is. Voor het differentiëren van agorafobie en een specifieke fobie kan ook criterium B van agorafobie nuttig zijn (de situaties worden gevreesd of vermeden ‘vanwege de gedachte dat ontsnappen moeilijk zal zijn of hulp niet beschikbaar wanneer zich paniekachtigesymptomen of andere machteloos makende of gênante symptomen zouden ontwikkelen’). Als de vrees voor de situaties niet te maken heeft met de gedachte dat ontsnappen onmogelijk of hulp niet beschikbaar zou zijn, maar bijvoorbeeld met het direct oplopen van schade door het object of de situatie (zoals de vrees dat het vliegtuig neerstort, de vrees dat het dier zal bijten), ligt de classificatie specifieke fobie meer voor de hand.
Sociale-angststoornis Als situaties worden gevreesd vanwege een negatief oordeel van de kant van anderen is de juiste classificatie sociale-angststoornis, en niet specifieke fobie.
Separatieangststoornis Als de situaties worden gevreesd vanwege een scheiding van een belangrijke verzorger of hechtingspersoon is de juiste classificatie separatieangststoornis, en niet specifieke fobie.
Paniekstoornis Mensen met een specifieke fobie kunnen tijdens confrontaties met hun gevreesde object of situatie paniekaanvallen krijgen. De classificatie specifieke fobie geldt in dat geval alleen als de paniekaanvallen optreden in reactie op het specifieke object of de specifieke situatie, terwijl de classificatie paniekstoornis van toepassing is als de persoon daarnaast ook onverwachte paniekaanvallen heeft gehad (niet in reactie op het specifieke fobische object of de fobische situatie).
Obsessieve-compulsieve stoornis Als de voornaamste angst of vrees van de betrokkene betrekking heeft op een object dat of een situatie die te maken heeft met een obsessie (zoals bij angst voor bloed als gevolg van dwanggedachten over besmetting door ziekteverwekkers in bloed (hiv); angst voor autorijden als gevolg van dwangvoorstellingen over het toebrengen van schade aan anderen), en als wordt voldaan aan andere classificatiecriteria voor de obsessieve-compulsieve stoornis, dan is de classificatie obsessieve-compulsieve stoornis op zijn plaats.
Psychotrauma- en stressorgerelateerde stoornissen Als de fobie zich ontwikkelt nadat er een psychotraumatische gebeurtenis heeft plaatsgevonden, moet de classificatie posttraumatische-stressstoornis worden overwogen (PTSS). Behalve PTSS kan ook het ontstaan van een specifieke fobie vooraf worden gegaan door een traumatiserende gebeurtenis. Een classificatie specifieke fobie wordt dan alleen toegekend als niet wordt voldaan aan alle criteria voor PTSS.
Eetstoornissen De classificatie specifieke fobie wordt niet toegekend als het vermijdingsgedrag zich beperkt tot het vermijden van voedsel en voedselgerelateerde cues; in dat geval dient eerder de classificatie anorexia nervosa of boulimia nervosa te worden overwogen.
Schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen Als de angst en de vermijding zijn toe te schrijven aan waandenkbeelden (zoals bij schizofrenie of andere stoornissen uit de categorie schizofreniespectrum- en andere psychotische stoornissen) is de classificatie specifieke fobie niet van toepassing.
