Bestudeer de volgende casus

Georg Daimler is 24 jaar oud en spreekt Nederlands als tweede taal. Nadat hij op een dag gedronken had, is hij op een afgelegen pad gestruikeld en viel hij met zijn voorhoofd tegen een betonnen muur. Hij was ongeveer twee uur bewusteloos voordat ambulancemedewerkers hem wakker konden maken. Zijn score op de Glasgow Coma Scale bleek toen 10 uit 15 te zijn. In het ziekenhuis bleek dat zijn alcoholpromillage 0,12 was. Hij heeft geen herinneringen aan de val of aan de dag die eraan voorafging. Zijn eerste duidelijke herinnering na de val is dat zijn zus hem in het ziekenhuis bezocht. Hij meldt zich een jaar na het ongeval bij de kliniek met klachten van frequente hoofdpijn, ‘een kort lontje’ en overgevoeligheid voor fel licht. Georg ondergaat een uitgebreid neuropsychologisch onderzoek waaruit blijkt dat hij worstelt met de aandacht, multitasken, het oplossen van problemen en het kortetermijngeheugen, met scores die variëren van het 5de tot het 15de percentiel. Hij laat voldoende inzet bij het onderzoek zien. Sinds zijn val is Georg weer aan het werk gegaan als automonteur, hoewel hij meer tijd nodig heeft om taken uit te voeren (bijvoorbeeld anderhalf uur om een routineklus als olie vervangen uit te voeren). Hij is nog steeds zelfstandig in zijn dagelijkse functioneren, maar zijn vriendin — met wie hij samenwoont — heeft altijd al de gezinsfinanciën gedaan. Hij meldt een verhoogde prikkelbaarheid en frequente ruzies met haar. Hoewel Georg waarschijnlijk dronken was op het moment van de val, vertellen hij en zijn vriendin dat hij meestal niet meer dan drie tot zes drankjes per week nuttigt. Hij meldt dat hij tien jaar geleden depressieve symptomen heeft gehad en daarvoor destijds is behandeld met een antidepressivum. Hij is op dit moment niet depressief of angstig.

Het traumatisch hersenletsel van Georg Daimler was matig van ernst, zoals blijkt uit een Glasgow Coma Scale-score van 10, een bewustzijnsverlies van tussen de 30 minuten en 24 uur, en posttraumatische amnesie van één tot zeven dagen. Traumatisch hersenletsel komt bij zijn leeftijdsgroep, 15–24 jaar, het meest voor. Omdat Nederlands niet zijn moedertaal is, moeten Georgs neuropsychologische testprestaties voorzichtig worden geïnterpreteerd, omdat een lagere score een onderschatting kan zijn van zijn werkelijke vaardigheden. De meeste meetinstrumenten voor het cognitieve functioneren zijn vanuit een westerse visie op dit functioneren ontwikkeld. Uit onderzoek blijkt dat slechts zeer weinig cognitieve tests immuun zijn voor deze invloeden; daarom kunnen zij een beperkte geldigheid hebben bij mensen die het Nederlands als tweede taal spreken of die een andere etnische, taalkundige of culturele achtergrond hebben. Hoewel de heer Daimlers neuropsychologische testresultaten duiden op op zijn minst matige cognitieve beperkingen, functioneert hij in het dagelijkse leven zelfstandig en is hij in staat geweest om weer aan het werk te gaan, en het kan zijn dat de tests een onderschatting van zijn vaardigheden hebben opgeleverd. Op basis van deze informatie voldoet hij aan de classificatiecriteria voor een beperkte NCS door matig traumatisch hersenletsel. Aangezien er alcohol in het spel was bij zijn val, kan dit de beoordeling van de ernst van het traumatisch hersenletsel bemoeilijken, omdat de sederende eigenschappen van zwaar alcoholgebruik de score op de Glasgow Coma Scale kunnen drukken en een clinicus daardoor mogelijk niet goed in staat is om te bepalen of de lage score te wijten is aan de inname van alcohol of aan het hersenletsel. Het is ook van belang dat wordt bepaald of de cognitieve beperkingen na het oplopen van traumatisch hersenletsel samenhangen met het traumatisch hersenletsel, of dat die verklaard kunnen worden door een lange voorgeschiedenis van alcoholmisbruik, of door een gezamenlijke bijdrage van zowel het traumatisch hersenletsel als het alcoholmisbruik. Gezien het feit dat Georgs vriendin stelt dat hij niet vaak alcohol gebruikt, kunnen de langetermijneffecten van alcohol op het cognitieve functioneren op dit moment worden uitgesloten. Omdat hij geen symptomen heeft van depressiviteit en angst, is het onwaarschijnlijk dat zijn emotionele lijdensdruk is verergerd, of dat deze een verklaring kan bieden voor zijn huidige cognitieve problemen. Tot slot is het belangrijk om te beoordelen of een patiënt na het doormaken van traumatisch hersenletsel goed meewerkt aan het onderzoek naar zijn cognitieve vaardigheden, omdat de mogelijkheid bestaat dat iemand die uit is op een ziekte-uitkering of op vrijstelling van taken slecht presteert op een beoordeling, terwijl zijn cognitieve functioneren intact is.