Premenstrueel syndroom Het onderscheid tussen het premenstrueel syndroom en de premenstruele stemmingsstoornis is dat er bij het premenstrueel syndroom geen minimum van vijf symptomen en geen stemmingssymptomen vereist zijn. Het premenstrueel syndroom wordt in het algemeen beschouwd als minder ernstig dan de premenstruele stemmingsstoornis. Dit syndroom komt mogelijk vaker voor dan de premenstruele stemmingsstoornis: de geschatte prevalentie schommelt rond de 20%. Hoewel ook het premenstrueel syndroom het kenmerk heeft dat de klachten zich uiten tijdens de premenstruele fase van de menstruatiecyclus, voldoet de aanwezigheid van somatische of gedragssymptomen zonder de vereiste affectieve symptomen waarschijnlijk aan de criteria voor het premenstrueel syndroom, maar niet aan die voor de premenstruele stemmingsstoornis.
Dysmenorrhoe Dysmenorrhoe is een syndroom van pijnlijke menstruaties dat echter moet worden onderscheiden van een syndroom dat wordt gekenmerkt door affectieve veranderingen. Bovendien beginnen de symptomen van dysmenorrhoe bij de aanvang van de menstruatie, terwijl de symptomen van de premenstruele stemmingsstoornis per definitie vóór de aanvang van de menstruatie beginnen, ook als deze tijdens de eerste paar dagen van de menstruatie nog enigszins blijven voortduren.
Bipolaire-stemmingsstoornis, depressieve stoornis en persisterende depressieve stoornis Veel vrouwen met een (ofwel natuurlijke of door een middel of medicatie veroorzaakte) bipolaire-stemmingsstoornis, depressieve stoornis of persisterende depressieve stoornis zijn van mening dat zij een premenstruele stemmingsstoornis hebben. Wanneer zij de klachten echter in kaart brengen, realiseren zij zich dat deze geen premenstrueel patroon volgen. Omdat het begin van de menstruatie gemakkelijk te onthouden is, kunnen zij rapporteren dat de klachten zich alleen in de premenstruele fase voordoen of dat de klachten dan verergeren. Dit is een van de argumenten voor de eis om de klachten met behulp van dagelijkse prospectieve beoordelingen te bevestigen. Het proces van de differentiële diagnostiek wordt bemoeilijkt door de overlap van symptomen van de premenstruele stemmingsstoornis en sommige andere stoornissen, vooral wanneer de clinicus alleen op retrospectieve klachten vertrouwt. De overlap van symptomen is vooral van belang bij het onderscheid tussen de premenstruele stemmingsstoornis en depressieve episoden, de persisterende stemmingsstoornis, bipolaire-stemmingsstoornissen en de borderline-persoonlijkheidsstoornis.
Toepassing van hormoontherapie Sommige vrouwen die zich melden met matige tot ernstige premenstruele symptomen ondergaan hormoontherapie, waaronder behandelingen met hormonale anticonceptiva. Wanneer deze symptomen zich voordoen na de start met exogene hormonen, zijn deze mogelijk toe te wijzen aan het hormoongebruik en niet zozeer aan een onderliggende premenstruele stemmingsstoornis. Als de vrouw in kwestie stopt met het hormoongebruik en de symptomen verdwijnen vervolgens, dan komt dit overeen met een depressieve-stemmingsstoornis door een middel/medicatie.
Somatische aandoeningen Vrouwen met bepaalde chronische somatische aandoeningen kunnen premenstruele stemmingssymptomen ervaren. Zoals voor elke depressieve stoornis geldt, moeten somatische aandoeningen die de symptomen beter kunnen verklaren worden uitgesloten, bijvoorbeeld een verminderde schildklierwerking en anemie.
