Buikpijn

Thomas is een 8-jarige jongen met een lichte tot matige verstandelijke beperking, die met zijn ouders de afdeling spoedeisende hulp bezoekt omdat de buikpijn die hij al een paar weken heeft de afgelopen 24 uur is verergerd. Zijn ouders vertellen dat Thomas obstipatie heeft ontwikkeld, met de afgelopen week slechts één keer stoelgang, en dat hij eerder op de dag heeft gebraakt. De klas­sen­leer­krach­ten op de zmlk-school (voor zeer moeilijk lerende kinderen) hebben eerder deze week in een verslag gerapporteerd dat Thomas het al moeilijk heeft sinds hij ongeveer vier maanden geleden is overgeplaatst van een vergelijkbare school in de provincie. De leerkrachten en ouders zijn het eens dat Thomas vaak van slag lijkt en dat hij veel met zijn lichaam wiegt, huilt en zijn buik vasthoudt.

Een week geleden heeft de kinderarts een acute verergering vastgesteld van de chronische obstipatie van Thomas. Het gebruik van een vrij verkrijgbaar laxeermiddel helpt niet en Thomas begint nu ook ’s nachts over pijn te klagen. Als gevolg van dit ongemak is zijn belangstelling voor zijn favoriete hobby’s, com­pu­ter­spel­le­tjes en sport, afgenomen. Hij blijft nu liever in zijn kamer om daar met de soldaatjes te spelen die hij heeft geërfd uit de collectie van zijn opa. Afgezien van de episoden van prikkelbaarheid en huilerigheid gaat het op school over het algemeen goed met hem, zowel in de klas als bij het buiten spelen. Op de momenten dat Thomas niet over buikpijn klaagt, eet hij goed, en op de groeicurve voor lengte en gewicht bevindt hij zich nog steeds op ongeveer het 40ste percentiel.

Thomas heeft een voor­ge­schie­de­nis van obstipatie en buikpijn, en heeft verder periodiek hoofdpijn. Al deze symptomen zijn een paar maanden geleden verergerd, nadat het gezin is verhuisd vanuit een fo­ren­sen­ge­meen­te in Noord-Holland naar een oude portieketage in Den Haag. Daar deelt hij een kamer met zijn jongere broertje (van 6 jaar), geboren uit een normale, onverwachte zwangerschap, en die is aangemeld bij een school voor regulier onderwijs in de buurt. Thomas zegt dat zijn broertje zijn ‘beste vriend’ is. Thomas is na zijn geboorte geadopteerd en over zijn biologische ouders is niets bekend behalve dat zij tieners waren die niet voor het kind konden zorgen.

Bij onderzoek op de afdeling SEH wordt een goed verzorgde jongen gezien die bij zijn moeder op schoot zit. Hij huilt en is prikkelbaar en weigert met de onderzoeker te praten. In plaats daarvan herhaalt hij tegen zijn ouders dat zijn buik pijn doet. Bij het lichamelijke onderzoek zijn de vitale functies goed. Hij heeft geen koorts. Verder valt alleen de gevoeligheid van de buik op, al verloopt het onderzoek moeizaam omdat Thomas tijdens het grootste deel van het onderzoek ontroostbaar huilt.

Een röntgenfoto van de buik toont overal in het maag-darmkanaal meerdere kleine metaaldeeltjes, waarvan aanvankelijk wordt vermoed dat het om doorgeslikte verfdeeltjes met een hoog loodgehalte gaat, en daarnaast bevinden zich in de maag nog drie metalen objecten van twee centimeter lang. Het loodgehalte in het bloed van patiënt bedraagt 200 µg/l (het normale gehalte voor kinderen is <50 µg/l). Bij gerichter doorvragen blijkt dat Thomas, doordat hij aan obstipatie lijdt, vaak lange aaneengesloten perioden alleen op het toilet doorbrengt. Zijn ouders vertellen dat het toilet momenteel wordt gerenoveerd en dat er oude afbladderende verf op het houtwerk zit. Naar het oordeel van de geraadpleegde artsen zullen de grotere vreemde voorwerpen in de maag van patiënt mogelijk niet veilig kunnen passeren en de obstipatie kunnen verklaren. Tijdens endoscopie worden drie antieke speel­goedsol­daat­jes met succes verwijderd uit de maag van Thomas.